Borsa Temel Kavramlar -D-E

Dealer
Brokerin tersine kendi hesabına alıp satan borsa üyesine denir. Günümüzde borsa üyesi banka ve aracı kurumların müşteriyle iletişimde olup al-sat emirlerini alan ve borsa binasında işlem yapan kendi brokerine ileten görevli kişiler için de dealer terimi kullanılmaktadır.

Deflasyon
Bir ekonomide toplam arzın, toplam talebi aşması durumudur.

Defter Değeri
Bir şirketin özvarlıklarının muhasebe kayıtlarına (deftere) geçirildiği, değer cinsinden hesaplanmış tutarıdır. Bu yöntem daha çok hisse senedi değerlemesi için kullanılır.

Destek Seviyesi
Dolayısıyla fiyatların düşerken yoğun alımlar ile karşılaştığı ve daha aşağıya düşmekte zorlandığı seviyedir.

Devlet tahvili
Devletin uzun vadeli borçlanma senedidir. Vadesi 1(bir) yıldan uzundur.

Direnç noktası
Bir teknik analiz terimidir. Fiyatların belli bir seviyeye yükselmesi halinde durumunda bu fiyattan yoğun satıcı gelmesi nedeniyle fiyatın daha da yükselmesinin zorlaşacağı noktadır.

Döviz
Teknik olarak dolar, mark gibi yabancı para cinsleri üzerinden açılmış banka hesaplarına verilen addır. Bu para cinslerine ait banknotlara ise “efektif” denir. Halk arasında yanlış kullanım sonucu her ikisine de döviz denir.

Döviz kuru
Bir ülkenin ulusal parasının yabancı ülkelerin parası cinsinden değeridir.

Döviz tevdiat hesabı
Yurtiçi ve yurtdışında yerleşik kişilerin, ticari bankalarda açmış oldukları yabancı para cinsinden mevduata verilen isimdir.

Dünya Bankası
Dünya Bankası yada Uluslararası İmar ve Kalkınma Bankası’nın temel amacı, üye ülkelerin gelişmesine yardımcı olacak mali kaynakları sağlamaktır.

Düşen üçgen formasyonu
Teknik analzide kullanılır. Fiyatların düşerken aynı seviyede destek oluşturmasına karşılık, çıkarken daha düşük seviyede tepe yapmasıyla oluşan şekildir. Fiyatların belirgin bir değer kaybetmeden önce oluşturduğu formasyondur. Formasyonun düşüş hedefi, formasyonun destek seviyesi ile en yüksek direnç seviyesi arasındaki farkın destek seviyesinden çıkarılmasıyla bulunur.

Düşen takoz formasyonu
Teknik analizde kullanılır. Büyük çıkışlardan önce oluşur. Yukarı doğru açısı olan bir üçgen görünümündedir. Takozun uçlarına doğru düşüşün şiddetinde azalma olur. Hacim azalması çok belirgin hale gelir. Takozun düşen direnç çizgisi kırıldığında, çıkış takozun boyunun üçte ikisi kadar olur.

Efektif

Merkez Bankası’nca alım ve satımı yapılan ve Türk lirası olarak kurları belirlenen yabancı ülkelere ait kağıt paradır.

Elliott dalga analizi
Teknik analizde kullanılan bir yöntemdir. Senetlerin fiyat çıkış dalgaları ile düşen fiyat dalgalarını kendi içinde gruplara ayırarak inceler. Oldukça detaylı bir yöntemdir.

Emirlerde geçerlilik süresi
Borsa emirlerinin geçerlilik süresi bir tam gün (2 seans) olarak belirlenmiştir.

Emir İptali
Üye temsilcisi, aldığı emri bilgisayar sistemine ilettikten sonra vazgeçip iptal etmek isteyebilir. Ancak emir gerçekleşmişse veya o emirden sonra bir alt satıra başka bir emir yazılmışsa iptal işlemini yapamaz. Başka bir emir yazılmamış ise son emir iptal edilebilir. Son satırda işlemin bir kısmı gerçekleşmiş bir kısmı gerçekleşmemiş ise geriye kalan miktar iptal edilebilir.

Emir İyileştirme
Borsa salonunda bilgisayar sistemine girilen emirler değiştirilemez ancak “iyileştirilebilir”. Yani bir satış emri yerine aynı miktarda daha düşük fiyatlı satış emri girilecekse (alış emrinde tam tersi) yeni fiyatlı emirle değiştirilir.

Emisyon
Merkez Bankalarınca piyasaya banknot sunulmasıdır.

En İyi Fiyatlı Emir
Bir menkulun piyasadaki en düşük alış, en yüksek satış fiyatına denir.Bir emir türü olarak brokera o an piyasada mümkün olan en düşük fiyattan almasını veya en yüksek fiyattan satmasını söylemek demektir.

Endeksli Tahvil
Değişken faizli tahviller faizi enflasyona karşı korur ama ana parayı koruyamaz. Bunun için ana paranın altın ya da dövize endekslendiği tahviller çıkarılmıştır. Bu tahvillerin vade başı ile vade sonu arasında endekslendiği aracın değeri ne kadar artmışsa ana paraya eklenir.

Enflasyon
Toplam talebin toplam arzı aşmasıdır.

Enflasyon Riski
Uzun vadede enflasyon oranının artması sonucu reel getirinin azalması hatta negatif olması riskidir. Uzun vadeli yatırım araçlarında bu risk fazladır. Bu yüzden enflasyonun yüksek olduğu ülkelerde kısa vadeli yatırım araçlarına yönelinir.

Evalüasyon
Bankaların kayıtlarında sabit kur üzerinden geçirilen dövizlerin her ay sonunda geçerli cari kura göre düzenlenmesine denir.