Yaratıcılık Nasıl Yok Edilir?
Yaratıcılık ve yenilikçilik en çok desteklenmesi gereken bir yaklaşım olarak ortaya çıkmakta, öte yandan da bilerek ya da bilmeyerek genellikle öldürülmektedir.
Yaratıcılık orijinal fikirlerin ifadesini sağlayan bir düşünce sanatı ise, iş yaşamında yaratıcılık da uygun kullanıma ve harekete geçirilebilecek fikirler üretme olarak tanımlanabilir. İş yaratıcılığı deneyim, yaratıcı düşünce gibi bireysel hammaddenin motivasyon ortamında ürüne dönüşmesidir.
Yaratıcılığın yönetimini pratikte 6 kategoriye ayırmak mümkündür. Bunlar;
* Fırsat tanıma
* Serbesti tanıma
* Kaynak kullanımı
* Grup odaklı yaklaşımlar
* Yönetsel destekleme
* Organizasyonel destekleme’ dir.
Yine bu kategoriler ışığında yönetsel uygulamalara bakılırsa,
* Bir dağa nasıl tırmanılacağının kararının kişinin kendisine bırakılmaması
* Hedeflerin açık olarak belirlenmemesi
* Yalnızca görüşte otonomi, yetki verilmesi
* Zaman ve para kaynağının iyi ayarlanamaması
* Kişilerin entelektüel varlıklarını doğru bir şekilde ortaya koyamayacakları gruplar oluşturulması
* Meşguliyetler nedeniyle kişilere zaman ayıramama
* Zamanında takdir ve tanınmanın yapılmaması
* Gereğinden uzun değerlendirme süreçleri oluşması
* Organizasyonun desteğini alamama
* Yaratıcı fikirlerin boğulmaması, yok olmaması için bir güvenlik ağı sağlanamaması gibi nedenlerle yaratıcılık öldürülebilir.
Yaratıcılığın öldürülmesi demek, bir organizasyonun potansiyel rekabet gücü olan “yeni fikir” lerin öldürülmesi demektir. Bu nedenle yukarıdaki öldürücü yaklaşımlardan kaçınacak politikalar üretilmesi gerekir.
Yönetimin üç beyaz zehiri bir kez daha özetlenirse ;
* Bölücülük ‘benim bölümüm, benim adamlarım’
* Sistemin tutuculuğu ‘benim sistemim’
* Yetki kıskançlığı ‘benim yetkilerim’
Bu üç beyaz zehir gerçekten yaratıcılığın ve yenilikçiliğin önündeki en büyük engellerdir ve mutlaka yok edilmesi gerekir.
Bu “yoketme” prosesi yaşayan bir organizas- yon oluşturarak, üç beyaz zehiri en üst kurullarda bile tartışarak, organizasyon doğrularının ötesine geçen konumları anında yok ederek gerçekleştirebilir.
Yaratıcı Özgürlüğün Sağlanması
Enerji düzeyi azaldığında ya da günlük sorunlarla uğraşıldığı sürece yaratıcı olabilmek zorlaşmaktadır.
Yaratıcı özgürlüğü güvence altına almak için;
* Hayır demeyi bilmek, önemli olmayan şeyleri ertelemek
* Yeni fırsatlar arama, dinlenme, ilişki kurma gibi aktivitelere “evet ” deme
* Yaratıcılık etkenlerinin genellikle yapılan işlerin görünmeyen kısmında olduğunu bilmek
* Liderlerin güvenini kazanma
* Hem cesur hem de başkalarını düşünen olma
* Hem bağımsız hem bağımlı çalışmayı öğrenme
* Kabuktan çıkıp başka şapkalar giyme
Yaratıcılığın Engellenme Şekilleri
Basadur, yaratıcılığın engellenme şekillerini aşağıdaki gibi vermektedir :
Tavırların Yaratıcılığı Engellemesi :
1. Yeni gerçekler ve bakış açıları ortaya koymak yerine, diğerleriyle geçinmek için çok çaba harcama
2. Geleceği tahmin etmek veya fikirlerle oynamak yerine, tüm hareketlerin hesabını verme gereksinimlerini hissetme
3. Pratik ve ekonomik görünebilmek arzusuyla, düşünceleri mükemmelleştirmek yerine çoğunlukla çok çabuk hüküm verme
4. Şüphe ve bilmemeyi ifade etmek, çok merak- lı olmak ya da “Neden?” diye sormaktan endişe duyma
5. Karar vermeye ve meseleleri çözmeye yönelik olarak yaklaşımları tercih etmeme
6. Yeni fikirlerin tehlikesine atılmak yerine, bildik ve tanıdık olanın güvenliğini arzulama
7. Iş hakkında çok fazla şey bilindiği için, yeni fikirlerin açık fikirlilikle değerlendirilmesini çoğunlukla engelleme
8. Başkalarının fikirlerinin daha iyi olabileceğini itiraf etmeye isteksiz olma, kendi fikirlerini geliştirme teşebbüslerini önemsememe
9. Eksik fikirlere güvenmeme
